Một điểm số không thể quyết định một bộ phim hay hay dở.
Tại Cinematone, điểm số được xem như một cách đơn giản hóa hàng loạt ý kiến khác nhau thành một chỉ số dễ quan sát, giúp người dùng nhanh chóng hình dung một tác phẩm đang được những người tham gia đánh giá đón nhận như thế nào.
Nhưng để con số đó thực sự có ý nghĩa, Cinematone cho rằng người dùng cần biết điểm số đến từ đâu, được hình thành như thế nào và có những giới hạn gì.
Đó là lý do tính minh bạch được đặt làm một trong những nguyên tắc quan trọng của hệ thống đánh giá Cinematone.
1. Điểm số Cinematone (Cinematone Score) là gì?
Điểm Cinematone thể hiện kết quả tổng hợp từ các đánh giá hợp lệ được ghi nhận trên nền tảng.
Người dùng có thể đưa ra đánh giá của mình đối với một tác phẩm theo thang điểm được Cinematone cung cấp. Các đánh giá sau đó được hệ thống ghi nhận và sử dụng để hình thành điểm số tổng hợp của bộ phim.
Điểm số vì vậy không phải nhận định chính thức của Cinematone về chất lượng của một tác phẩm.
Cinematone không quyết định một bộ phim hay hay dở thay cho người xem.
Vai trò của hệ thống là thu thập, tổ chức và trình bày các đánh giá theo một phương pháp nhất quán để người dùng có thêm dữ kiện tham khảo trước hoặc sau khi thưởng thức một tác phẩm.
2. Không chỉ hiển thị điểm số
Một bộ phim đạt 8 điểm từ 20 lượt đánh giá và một bộ phim đạt 8 điểm từ 2.000 lượt đánh giá rõ ràng không cung cấp cùng một lượng thông tin.
Vì vậy, Cinematone không muốn tách điểm số khỏi những dữ liệu tạo nên nó.
Bên cạnh điểm tổng hợp, nền tảng hướng tới việc cung cấp những thông tin cần thiết để người dùng có thể tự đặt điểm số vào đúng bối cảnh, chẳng hạn như số lượng đánh giá, sự phân bố đánh giá và những thông tin liên quan đến nguồn hình thành điểm số khi phù hợp.
Nguyên tắc của Cinematone là:
Điểm số càng có ảnh hưởng đến cách người dùng nhìn nhận một bộ phim, cách hình thành điểm số đó càng cần được giải thích rõ ràng.
3. Một người dùng – một đánh giá
Cinematone hướng tới nguyên tắc mỗi tài khoản chỉ đóng góp một đánh giá đang có hiệu lực cho mỗi tác phẩm.
Người dùng có thể thay đổi đánh giá khi quan điểm của mình thay đổi. Khi đó, đánh giá mới sẽ thay thế đánh giá trước đó thay vì được tính thành một lượt đánh giá bổ sung.
Cơ chế này giúp hạn chế việc một tài khoản có thể liên tục tạo thêm điểm nhằm tác động đến kết quả chung.
Bên cạnh giới hạn ở cấp tài khoản, Cinematone có thể áp dụng thêm các biện pháp kỹ thuật nhằm phát hiện những hành vi đánh giá bất thường hoặc có dấu hiệu cố tình thao túng hệ thống.
4. Không phải mọi dữ liệu đều mặc nhiên hợp lệ
Một hệ thống đánh giá công khai luôn có nguy cơ đối mặt với spam, tài khoản tự động, đánh giá hàng loạt hoặc các chiến dịch cố tình nâng hay hạ điểm một tác phẩm.
Cinematone không mặc định rằng mọi dữ liệu được gửi lên đều có giá trị như nhau.
Hệ thống có thể sử dụng nhiều tín hiệu khác nhau để xác định những hoạt động bất thường. Một đánh giá có thể bị loại khỏi quá trình tổng hợp, tạm thời không được tính hoặc được đưa vào quá trình kiểm tra khi có đủ dấu hiệu cho thấy nó không phản ánh một hoạt động đánh giá thông thường.
Các biện pháp chống thao túng có thể được thay đổi theo thời gian khi những hình thức lạm dụng mới xuất hiện.
Cinematone có thể không công bố toàn bộ ngưỡng và tín hiệu kỹ thuật được sử dụng để phát hiện gian lận, bởi việc công khai chi tiết các cơ chế này có thể khiến chúng dễ bị vượt qua. Tuy nhiên, nguyên tắc chung và những yếu tố có ảnh hưởng đáng kể đến cách điểm số được hình thành cần được giải thích rõ ràng.
Minh bạch không đồng nghĩa với việc công khai cách vượt qua hệ thống.
5. Cinematone không can thiệp điểm số để tạo ra kết quả mong muốn
Điểm số không được điều chỉnh chỉ vì Cinematone, nhà phát hành, đơn vị quảng cáo hoặc một bên liên quan đồng ý hay không đồng ý với kết quả đánh giá của người dùng.
Việc một bộ phim có hoạt động quảng cáo, hợp tác truyền thông hoặc nội dung được tài trợ trên Cinematone không phải là yếu tố để làm tăng hoặc giảm điểm số của tác phẩm đó.
Nếu một đánh giá bị loại khỏi kết quả tổng hợp, việc xử lý cần dựa trên các nguyên tắc áp dụng đối với tính hợp lệ của dữ liệu và hành vi sử dụng hệ thống, thay vì quan điểm tích cực hay tiêu cực mà người dùng dành cho bộ phim.
Đây là ranh giới quan trọng giữa hoạt động thương mại của nền tảng và hệ thống đánh giá của người dùng.
6. Điểm số có thể thay đổi
Điểm Cinematone không phải một con số cố định.
Khi có thêm người tham gia đánh giá, kết quả tổng hợp có thể tăng hoặc giảm. Điểm số ở thời điểm phim vừa phát hành vì vậy có thể khác đáng kể so với điểm số sau vài tuần, vài tháng hoặc nhiều năm.
Một số thay đổi cũng có thể xuất hiện khi hệ thống phát hiện và loại bỏ các đánh giá không hợp lệ.
Điều này không nhất thiết đồng nghĩa với việc Cinematone đã chủ động thay đổi điểm của một bộ phim. Đó có thể đơn giản là kết quả của việc tập dữ liệu tạo nên điểm số đã thay đổi.
Vì vậy, người dùng nên xem điểm số như một chỉ số đang vận động theo dữ liệu, thay vì một kết luận vĩnh viễn về tác phẩm.
7. Quy mô mẫu luôn quan trọng
Cinematone khuyến khích người dùng quan sát số lượng đánh giá bên cạnh điểm trung bình.
Một điểm số được hình thành từ lượng đánh giá nhỏ có thể biến động mạnh chỉ sau một vài lượt chấm mới. Khi số lượng đánh giá tăng lên, những biến động này thường trở nên ít đáng kể hơn.
Đối với những tác phẩm mới hoặc chưa có đủ dữ liệu, Cinematone có thể áp dụng cách hiển thị phù hợp để người dùng nhận biết rằng điểm số vẫn đang được hình thành.
Nền tảng không muốn tạo cảm giác chắc chắn cho một kết quả khi dữ liệu hiện có chưa đủ để tạo nên sự chắc chắn đó.
8. Đánh giá của khán giả Việt Nam
Một trong những mục tiêu quan trọng của Cinematone là tạo ra một thước đo có ý nghĩa đối với thị trường Việt Nam.
Điểm Cinematone vì vậy không nhằm thay thế các điểm số từ các hệ thống khác.
Mỗi nền tảng có cộng đồng người dùng, nguồn dữ liệu và phương pháp riêng. Sự khác biệt giữa các điểm số có thể chính là một dữ kiện thú vị về cách cùng một tác phẩm được những nhóm khán giả khác nhau tiếp nhận.
Cinematone tập trung vào một câu hỏi cụ thể:
Người xem Việt Nam đang đánh giá bộ phim này như thế nào?
Khi số lượng người tham gia ngày càng lớn, Cinematone kỳ vọng câu trả lời cho câu hỏi đó sẽ ngày càng có nhiều giá trị tham khảo hơn.
9. Minh bạch cả khi hệ thống thay đổi
Không có phương pháp tổng hợp điểm nào cần phải tồn tại vĩnh viễn.
Khi quy mô Cinematone tăng lên, phương pháp tính điểm, cách xác định đánh giá hợp lệ hoặc các biện pháp chống thao túng có thể cần được cải tiến.
Cinematone bảo lưu khả năng điều chỉnh hệ thống khi cần thiết nhưng hướng tới việc công khai những thay đổi quan trọng có khả năng ảnh hưởng đáng kể đến cách điểm số được tính hoặc được trình bày.
Trong trường hợp phương pháp tính điểm thay đổi, điểm của một số tác phẩm cũng có thể thay đổi theo dù không xuất hiện thêm đánh giá mới.
Việc cải tiến thuật toán không nhằm tạo ra một kết quả mong muốn cho bất kỳ bộ phim cụ thể nào, mà nhằm duy trì tính hữu ích của hệ thống khi dữ liệu và quy mô người dùng thay đổi.
10. Điểm số là tham khảo, lựa chọn vẫn thuộc về bạn
Điện ảnh là trải nghiệm mang tính cá nhân.
Một bộ phim được hàng nghìn người đánh giá cao vẫn có thể không phù hợp với bạn. Ngược lại, một tác phẩm nhận điểm trung bình thấp vẫn có thể trở thành bộ phim mà bạn yêu thích.
Vì vậy, Cinematone không xây dựng hệ thống chấm điểm để thay người dùng quyết định nên xem gì.
Điểm số, trailer, thể loại, diễn viên, nhà làm phim, nội dung giới thiệu, doanh thu, giải thưởng và các dữ liệu khác chỉ là những công cụ giúp mỗi người có thêm thông tin trước khi đưa ra lựa chọn của riêng mình.
Cam kết về tính minh bạch
Cinematone hướng tới ba nguyên tắc xuyên suốt đối với hệ thống đánh giá:
Có thể hiểu được : Người dùng cần biết một điểm số đại diện cho điều gì.
Có thể kiểm chứng : Những thông tin quan trọng như quy mô đánh giá và nguyên tắc hình thành điểm cần được trình bày đủ rõ để người dùng có thể tự đánh giá mức độ hữu ích của chúng.
Không bị chi phối bởi lợi ích thương mại : Hoạt động quảng cáo, tài trợ hoặc hợp tác truyền thông không phải là căn cứ để điều chỉnh điểm số của một tác phẩm.
Cinematone không cho rằng bất kỳ thuật toán nào cũng có thể biến cảm nhận nghệ thuật thành một con số tuyệt đối chính xác.
Điều chúng tôi có thể làm là xây dựng một hệ thống trong đó con số được tạo ra theo những nguyên tắc rõ ràng, dữ liệu được bảo vệ trước hành vi thao túng và những giới hạn của hệ thống không bị che giấu.
Bởi đối với Cinematone, giá trị của một hệ thống chấm điểm không chỉ nằm ở con số được hiển thị.
Giá trị nằm ở việc người dùng có thể tin rằng con số đó được hình thành một cách công bằng và minh bạch.